1. Thanh lý là gì?
Thanh lý (Liquidation) là tình huống khi trong quá trình giao dịch, do sự biến động của thị trường khiến số tiền ký quỹ trong tài khoản không đủ để duy trì vị thế hiện tại. Để bảo vệ lợi ích của nền tảng giao dịch và người dùng khác, nền tảng sẽ tự động đóng vị thế (hay còn gọi là thanh lý), thanh toán tất cả các khoản lỗ và ngừng các khoản nợ của tài khoản.
2. Nguyên nhân gây thanh lý
Sử dụng đòn bẩy quá cao
Đòn bẩy cao có thể khuếch đại lợi nhuận nhưng cũng khuếch đại lỗ. Nếu bạn sử dụng đòn bẩy quá cao, khi thị trường biến động trái ngược với kỳ vọng, lỗ sẽ tăng nhanh, cuối cùng dẫn đến thiếu hụt ký quỹ và kích hoạt thanh lý.Biến động mạnh của thị trường
Giá thị trường biến động mạnh, đặc biệt là trong các sự kiện tin tức, công bố chính sách quan trọng hoặc các yếu tố không thể dự đoán được, có thể khiến giá thay đổi nhanh chóng và gây lỗ vượt qua mức ký quỹ.Thiếu hụt ký quỹ
Nếu số dư trong tài khoản không đủ để duy trì yêu cầu ký quỹ khi mở vị thế, ngay cả khi biến động thị trường không lớn, việc không thể bổ sung thêm ký quỹ có thể dẫn đến việc đóng vị thế tự động.Không đặt lệnh stop-loss
Không đặt lệnh stop-loss dẫn đến việc lỗ tiếp tục gia tăng. Nếu thị trường đi ngược lại với bạn và không có bảo vệ bằng lệnh stop-loss, lỗ sẽ tiếp tục tăng và cuối cùng kích hoạt thanh lý.Vị thế quá lớn
Mở quá nhiều vị thế hoặc phân bổ quá nhiều vốn vào một vị thế có thể khiến bạn không thể chịu đựng được ngay cả sự biến động nhỏ của thị trường, dẫn đến thanh lý.
3. Ví dụ về thanh lý
Ví dụ 1: Thanh lý do sử dụng đòn bẩy cao
Giả sử bạn mua 1 BTC với đòn bẩy 100x khi giá BTC là $10,000.
Giá trị mở vị thế: 1 BTC × $10,000 = $10,000
Với đòn bẩy 100x, bạn chỉ cần $100 làm ký quỹ.
Nếu giá BTC giảm xuống $9,900, bạn sẽ lỗ $100.
Khi lỗ đạt 100%, nền tảng sẽ tự động thanh lý vị thế để ngừng tổn thất thêm.
Ví dụ 2: Thanh lý do không đặt lệnh stop-loss
Bạn mua ETH với giá $10,000 và không đặt lệnh stop-loss. Giá ETH giảm 5%, và bạn không thực hiện hành động kịp thời, dẫn đến lỗ tăng lên 10%. Khi ký quỹ tài khoản không đủ để duy trì, nền tảng sẽ tự động thanh lý. Do không đặt lệnh stop-loss, tổn thất không thể kiểm soát và cuối cùng dẫn đến thanh lý.
4. Cách tránh thanh lý
Sử dụng đòn bẩy hợp lý
Chọn đòn bẩy dựa trên khả năng chịu đựng rủi ro của bạn và tránh sử dụng đòn bẩy quá cao.Đặt lệnh stop-loss
Đặt các lệnh stop-loss hợp lý để hạn chế tổn thất và tránh rủi ro không cần thiết.Giám sát số dư tài khoản
Giữ đủ ký quỹ trong tài khoản của bạn và bổ sung ký quỹ khi cần thiết để tránh thanh lý do biến động thị trường.Phân tán rủi ro
Đừng đặt tất cả số vốn vào một vị thế. Phân bổ vốn hợp lý để tránh rủi ro quá lớn trong một vị thế.Giữ nhận thức về rủi ro
Liên tục theo dõi xu hướng thị trường và tránh các tổn thất lớn do biến động thị trường hoặc sự thiếu sót từ chính bạn.